رویکرد بازیگوشانه به زندگی می‌تواند استرس را کاهش دهد و تاب‌آوری را افزایش دهد
رویکرد «بازیگوشانه» به زندگی مفید است، طبق یک مطالعه جدید
سه‌شنبه، ۱۱ فوریه ۲۰۲۵ – می‌خواهید در دوران سخت و پرتنش زندگی موفق‌تر باشید؟ بازیگوش بمانید.
این پیام اصلی یک مطالعه جدید است که بررسی کرده چه افرادی در دوران همه‌گیری کووید-۱۹ از نظر تاب‌آوری ذهنی عملکرد بهتری داشتند. محققان معتقدند که این یافته‌ها می‌توانند در مقابله با هر شرایط دشواری کاربرد داشته باشند.
افراد «بازیگوش» با دیگران تفاوت دارند زیرا آن‌ها هنگام تصور آینده، خوش‌بین‌تر هستند، در حل مشکلات خلاقانه‌تر عمل می‌کنند و تلاش می‌کنند تا کیفیت و لذت را به فعالیت‌های روزمره خود بیفزایند. این توضیحی است که شیانگیو “شارون” شن (Xiangyou “Sharon” Shen)، نویسنده اصلی این مطالعه از دانشگاه ایالتی اورگان (Oregon State University – OSU) ارائه داده است.
مطالعه تیم او که در تاریخ ۹ فوریه در مجله Frontiers in Psychology منتشر شد، نتایج سلامت روان ۵۰۳ نفر را در طول همه‌گیری بررسی کرده است.
روان‌شناسان مدت‌هاست که بازیگوشی را یک ویژگی شخصیتی مهم می‌دانند و حتی مقیاس ویژگی بازیگوشی (Playfulness Trait Scale) برای اندازه‌گیری آن وجود دارد.
بر اساس گفته‌های شن، در دوران همه‌گیری، افرادی که امتیاز بالایی در این مقیاس داشتند، توانستند شرایط چالش‌برانگیز را تغییر دهند، جایگزین‌های خلاقانه‌ای برای چیزهایی که از دست داده بودند پیدا کنند، موانع را به فرصت‌های رشد تبدیل کنند و کنترل بیشتری بر واکنش‌های خود داشته باشند.
مطالعه نشان داد که افراد بازیگوش در مقایسه با دیگران، استرس کمتری را در دوران همه‌گیری تجربه کردند.
به گفته شن، افراد بازیگوش فعالیت‌های متفاوتی انجام نمی‌دادند یا وقت بیشتری را به کار خاصی اختصاص نمی‌دادند. در عوض، در فعالیت‌هایی که انجام می‌دادند، مشارکت بیشتری داشتند، فعال‌تر بودند و از کارهایشان لذت بیشتری می‌بردند.
او گفت: «این همان تبدیل کردن لیموهای ترش به لیموناد است و ارتباط نزدیکی با تاب‌آوری دارد. ترکیب منحصربه‌فرد آن‌ها از ارزیابی واقع‌بینانه و حل انعطاف‌پذیر مشکلات، به یک فرمول قدرتمند تبدیل شد که نشان می‌دهد چگونه ویژگی‌هایی مانند بازیگوشی می‌توانند بر واکنش‌های ما در شرایط استرس‌زا تأثیر بگذارند.»
این‌طور نبود که افراد بازیگوش همه‌گیری را خوش‌بینانه و غیرواقع‌بینانه ببینند.
شن توضیح داد: «افراد بسیار بازیگوش همان‌قدر که دیگران نسبت به خطرات و چالش‌های کووید-۱۹ واقع‌بین بودند، اما در عین حال توانایی فوق‌العاده‌ای در “لیموناد درست کردن” داشتند – یعنی تخیل خلاقانه‌ای برای یافتن فرصت‌های مثبت و ایجاد لحظات شادی حتی در شرایط سخت.»
او تأکید کرد که بازیگوشی صرفاً یک ویژگی ذاتی نیست، بلکه می‌توان آن را پرورش داد.
محققان چند روش برای تقویت حس بازیگوشی در زندگی پیشنهاد کرده‌اند:
- به دنبال فعالیت‌هایی باشید که شادی و کنجکاوی شما را برمی‌انگیزد.
- روش‌های جدیدی برای انجام کارهای روزمره امتحان کنید.
- فرصتی برای کاوش‌های خودجوش و غیرساختاریافته ایجاد کنید.
- با افرادی معاشرت کنید که روحیه شما را بالا می‌برند و از بازی لذت می‌برند.
- از لحظات “بامزه” زندگی فرار نکنید.
- حداقل ۱۰ دقیقه در روز را به بازیگوشی اختصاص دهید.
شن گفت: «بازیگوشی واقعی نیازی به زمین بازی، اسباب‌بازی یا بازی‌های خاص ندارد. بلکه یک طرز فکر باز، انعطاف‌پذیر و پر از لذت در لحظات روزمره است.»
