شروع غذای کمکی در نوزادان

2020 2025 Dietary Guidelines for Americans A first look from added sugar and alcohol to processed meat wrbm large - شروع غذای کمکی در نوزادان

 درحال حاضر در کشورهای مختلف دو نوع روش اصلی برای شروع غذای کمکی وجود دارد: یک روش با دادن غذاهای نرم شده با قاشق است و روش دیگر این است که تکه های کوچک سبزیجات و غذا در اختیار شیرخوار قرار داده شود تا از ابتدا خودش در دهان ببرد و کم کم غذاخوردن را یاد بگیرد. در گایدلاین جدید، ضمن تایید هر دو روش تاکید شده است که در هر جامعه ای شروع غذا بر اساس فرهنگ غذایی متداول آن جامعه باشد. 

روحیه و توانایی شیرخوار در غذا خوردن را دست کم نگیریم

مهم ترین نکته در شروع غذای کمکی و تداوم آن، فراهم کردن شرایط آرام و شاد برای اولین تجربیات شیرخوار برای غذاخوردن است. برخی خانواده ها تصور می کنند که هرچه با اصرار بیشتر و شلوغ کردن محیط به فرزندشان غذا بدهند ، بیشتر به او محبت کرده اند در حالیکه این قبیل کارها باعث ایجاد تجربه منفی و بدغذایی او تا سالهای بعد خواهد شد.

در یک روش شروع غذای کمکی، ابتدا مواد غذایی نرم با قاشق به شیرخوار داده می شود و در روش دیگر که روش
Baby Led Weaning (BLW)
است از ابتدا تکه های نرم شده سبزیجات پخته یا میوه های نرم در اختیار کودک گذاشته می شود تا خودش در دهانش ببرد و وقتی هم که غذاهای نرم تر با قاشق به او داده می شود تا کم کم مهارت غذاخوردن با قاشق را پیدا کند. در این روش باید مراقبت زیادی انجام شود تا غذا در گلو و ریه ی شیرخوار نپرد و خانواده هم باید آموزش کامل برای مقابله و کنترل این عارضه دیده باشند.

هر دو روش در گایدلاین جدید سال ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۵:میلادی تایید شده اند. به دلیل مراقبت های زیادی که روش BLW نیاز دارد، روشی که فعلا در ایران توصیه می شود به این صورت است که ابتدا برای سه چهار هفته با قاشق غذای نرم شده به شیرخوار داده می شود و سپس مانند روش BLW غذاهای با قوام سفت تر در اختیار کودک قرار می گیرد. به هیچ‌وجه نباید بعد از چند هفته ی اول، غذای خیلی نرم و میکس شده به کودک داد.

نکته مهم این است که دادن غذای نرم فقط برای مدت بسیار کوتاه باشد و از هر روشی که برای شروع غذا استفاده شود، نباید واکنش زیاد به غذاخوردن نشان داد و حتما از ابتدا باید احساس استقلال شیرخوار را در نظر داشت و اجازه داد با مقدار کمی از غذا بازی کند. در طی روند تکامل مغزی، به سرعت توانمندی های شبرخوار افزایش می یابد و نباید با محدود کردن وی مانع از این روند طبیعی تکامل بشویم.

بنابراین در همه ی روش های غذایی تاکید می شود که غذا در محیط کاملا آرام بدون واکنش های احساساتی اطرافیان شروع شود و هیچ اجباری در کار نباشد. از همان ابتدای شروع غذای کمکی باید شیرخوار را در غذاخوردن مشارکت داد و به او اجازه داد تا در محیطی آرام تجربیات جدید پیدا کند.

غذا خوردن مرحله ای از تکامل مغزی شیرخوار

گایدلاین جدید تغذیه بر کیفیت غذای کمکی شیرخواران در پیشگیری ازبیماری های مزمن سنین بزرگسالی تاکید دارد. شروع روند بیشتر بیماری های بزرگسالی در دوران جنینی و شیرخواری است. ذائقه غذایی کودکان در سه سال اول عمر شکل می گیرد و به همین دلیل در صورت دادن غذاهای شیرین، شور یا چرب به کودک، سلیقه غذایی اش برای سال های بعدی به این مواد غذایی نامناسب گرایش پیدا می کند.

برخلاف قبل، توصیه می شود مواد غذایی که احتمال ایجاد آلرژی دارند زودتر به شیرخوار داده شوند و دیگر منعی بر مصرف مواد غذایی مانند ماهی، سفیده تخم مرغ، بادام زمینی، … در سن زیر یک سال برای شیرخوار سالم وجود ندارد. اگر بیماری یا آلرژی زمینه ای وجود داشته باشد مصرف این مواد غذایی باید با نظر پزشک معالج باشد. البته کماکان مصرف عسل ( به دلیل احتمال وجود نوعی ماده سمی بوتولیسم شیرخواری (Infantile botulism) در سن زیر یک سال توصیه نمی شود.

تاکید دیگر توصیه های جدید غذایی بر مشارکت دادن شیرخوار در خوردن غذاست. غذا خوردن کودک بویژه در شش ماهگی تا دو سالگی تاثیر زیادی بر تکامل مغزی و رفتارهای کودک در آینده دارد. بنابراین هر گونه رفتار آسیب رسان مانند اصرار بیش از حد، واکنش احساساتی و یا به زور غذا دادن باعث اختلالات رفتاری زیادی در سنین بعدی می شود. بسیاری از خانواده ها که با مشکل بی اشتهایی یا پرخوری یا بدخوری فرزندان مواجه می شوند به دنبال دارو برای رفع این اختلالات خوردن هستند در حالیکه علت آن رفتارهای نامناسب در شروع غذای کمکی و ادامه ی آن است.

تاکید اساسی گایدلاین جدید غذایی بر پیشگیری و کنترل هرگونه اضافه وزن در شیرخواران و کودکان است. کودکانی که با وزن کم متولد می شوند و آنها که در سن زیر پنج سال کم وزن هستند و به زور به آنها غذا داده می شود در معرض خطر چاقی های شدید بویژه چاقی شکمی در سنین بعدی هستند

تا پایان سن یک سالگی، شیر غذای اصلی برای رشد و تکامل است و بین یک تا دو سالگی باید فقط سی درصد کالری غذا از شیر تامین شود.

به طور خلاصه نکات اصلی زیر را در شروع و تداوم غذای کمکی در نظر داشته باشیم: محیط آرام بدون هر گونه احساسات افراطی، مشارکت دادن کودک در غذا خوردن، عدم استفاده طولانی از غذاهای نرم، تنوع و تعادل مواد غذایی مصرفی، …

دیدگاهتان را بنویسید